Roman Opałka – Wstęp

Roman Opałka, znany na całym świecie jako wybitny malarz i rysownik, jest powszechnie uważany za twórcę tzw. obrazów liczonych. W swoim życiu zdobył sławę i uznanie, stając się najdroższym żyjącym polskim artystą malarzem. W 2010 roku, trzy prace artysty, określane jako Detale, zostały sprzedane za równowartość 713 250 funtów (tj. ponad 3 mln zł) w prestiżowym londyńskim domu aukcyjnym Sotheby’s.

Roman Opałka — życiorys

Roman Opałka urodził się 27 sierpnia 1931 roku w niewielkiej miejscowości Abbeville-Saint Lucien we Francji. Mając zaledwie cztery lata, wraz z rodziną przeniósł się do Polski. Jednak los miał dla niego inny plan, bowiem w 1940 roku cała rodzina została deportowana do Niemiec. Po zakończeniu II wojny światowej Opałkowie przenieśli się z powrotem do Francji, skąd po kilku latach wrócili znów do Polski.

Opałka rozpoczął swoją artystyczną drogę w latach 1946-1948, kiedy to w Wałbrzychu zdobywał umiejętności w dziedzinie litografii i grafiki. W kolejnych latach studiował sztukę i projektowanie w Łodzi, a potem przedsięwziął studia na kierunku malarstwo na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, które ukończył w 1956 roku. Rok później po raz pierwszy wyjechał do Francji.

Życie prywatne Romana Opałki było równie intensywne jak artystyczne. Jego pierwszą żoną była Alina Piekarczyk, jednak druga miłość przyszła do niego w osobie Marie-Madeleine Gazeau. W 1976 roku Roman Opałka poznał malarstwo, a rok później opuścił na stałe Polskę i osiedlił się we Francji. Zmarł 6 sierpnia 2011 roku w Rzymie.

Roman Opałka — twórczość

Twórczość Romana Opałki reprezentuje kierunek zaliczany do konceptualizmu. Artysta początkowo malował obrazy, na których dominowały rozmaite kształty geometryczne utrzymane w monochromatycznej kolorystyce (cykle Chronomy, Fonematy). Powstało też wiele jego eklektycznych kompozycji wykonanych z płótna, drewna i pierza (cykl Poduszkowce, Integracje) oraz grafiki (Opisanie świata, Adam i Ewa).

Pod koniec lat 60., artystę coraz bardziej zafascynował upływ czasu, który w swojej twórczości zaczął określać „ideą progresywnego liczenia”. W swoich pracach Opałka używał wyłącznie białej farby, której odcień stopniowo rozjaśniał, dążąc do całkowitego stopienia koloru białego z czarnym tłem, które również podlegało stopniowemu rozjaśnianiu. Ostatnim planowanym etapem, którego nie udało się osiągnąć artyście z powodu śmierci, miało być malowanie na czysto białym tle.

Artysta jest bardzo rozpoznawalny dzięki swojemu cyklowi Opisanie świata z 1968 roku, który nawiązuje do motywów biblijnych. Jego najbardziej znane i cenione dzieło jest cykl OPALKA 1965 /1 – ∞ zwany Programem. Artysta w tym cyklu dość kuriozalnie zapisywał na czarnym płótnie szeregi liczb białą farbą, którą to stopniowo zmieniał na szare, a od 1972 roku, stopniowo rozjaśniał. Każdą liczbę dodatkowo wymawiał, a całe wykonywanie pracy dokumentował, nagrywając wypowiadane słowa na magnetofon. Ukończone obrazy opatrywał również swoim aktualnym zdjęciem.

Podczas jednej z najbardziej prestiżowych aukcji domu Sotheby’s w 2010 roku, trzy prace z cyklu OPALKA 1965 /1 – ∞ zostały sprzedane za 713 250 funtów. To największa suma, jaką do tamtego czasu zapłacono za prace żyjącego polskiego artysty.