Maja Berezowska, znana również pod pseudonimem Ditto, często jest określana mianem twórczyni polskiego erotyzmu. Zasłynęła bowiem ze swoich sugestywnych rysunków, ukazujących sceny miłosne w różnorodnych aranżacjach. Jako wierna wielbicielka piękna ludzkiego ciała, zmysłowego charakteru miłości i nagości, Berezowska zyskała sławę, która pozwoliła jej zdobyć prestiżowe zlecenia, w tym ilustracji do Dekameronu, renesansowego zbioru nowel, które swoim tematem mieszają namiętność, miłość, cierpienie i radości związane z miłością zarówno duchową jak i cielesną.

Niecodzienne życie Maji Berezowskiej

Urodzona jako Maria Berezowska, 13 kwietnia 1892 lub 1893 roku w Baranowiczach, Maja szybko zasłynęła jako polska malarka sztalugowa, karykaturzystka, graficzka oraz scenografka. Swoją artystyczną drogę zaczęła w petersburskiej szkole plastyczną (1908-1909), a kontynuowała w krakowskich szkołach artystycznych (1910-1912), by finalnie zasilić grono studentów Monachijskiej Akademii Sztuk Pięknych (1913).

W roku 1918 Maja wzięła ślub z Kazimierzem Grusem, który także był artystą. Małżeństwo nie przetrwało próby czasu i około 1926 roku doszło do rozwodu. Wkrótce potem, w latach 1933–1936, Berezowska przeniosła się do Paryża, gdzie tworzyła satyryczne ilustracje i karykatury dla tak prestiżowych francuskich pism jak Le Figaro, Le Rire oraz Ici Paris.

Trudny okres, jaki przyniosła II Wojna Światowa, zmusił artystkę do ukrywania się na prowincji. W wyniku donosu, w styczniu 1942 roku, Berezowska została pojmana przez gestapo i osadzona na Pawiaku. W maju tego samego roku, została osadzona w obozie koncentracyjnym Ravensbrück z wyrokiem śmierci za znieważenie Adolfa Hitlera na swoich rysunkach. Po wyzwoleniu obozu w maju 1945, Berezowska trafiła do Szwecji na rehabilitację zorganizowaną przez Szwedzki Czerwony Krzyż.

Maja Berezowska zmarła 31 maja 1978 w Warszawie. Poświęciła swoje życie sztuce, a jej przekaz i talent na stałe wryły się w kanon polskich twórców. Pochowana na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie, Berezowska pozostawiła po sobie dużą dziedzictwo artystyczne.

Bogaty katalog twórczości Maji Berezowskiej

Prace Berezowskiej przyciągnięły uwagę już przed II wojną światową, głównie za sprawą subtelnie zmysłowych grafik o tematyce erotycznej. Jej prace doceniane są nie tylko w Polsce, ale także za granicą, często pojawiają się na aukcjach sztuki. Pierwsza indywidualna wystawa dzieł Maji Berezowskiej miała miejsce już w 1916 roku w Kijowie. Przed wybuchem wojny, jej rysunki, karykatury oraz ilustracje publikowane były w tak renomowanych magazynach jak Szpilki, Cyrulik Warszawski czy lwowski Szczutek.

1919 rok przyniósł nowe wyzwania – Berezowska zaczęła pracować dla lwowskiego kabaretu literacko-artystycznego Czwórka, współtworząc oprawę plastyczną. W kolejnych latach projektowała kostiumy dla gwiazd scen rewiowych, takich jak Zula Pogorzelska i Hanka Ordonówna czy dla operetek i kabaretów. W latach 1936-1937 pełniła funkcję etatowego scenografa w kabarecie Teatr 13 Rzędów.

W dobie komunizmu Berezowska stworzyła wiele ilustracji do tomików poetyckich, zbiorów satyrycznych, jak również książek o tematyce szachowej. Zilustrowała również nowele Ludwika Niemojowskiego i powieści Wacława Berenta. Katalogi ekspozycji Berezowskiej z lat 1947 i 1950 ukazały się w formie osobnych publikacji. Monograficzne wydawnictwa na temat twórczości artystki zaczęły być publikowane już po jej śmierci, od 1978 roku.